Ngày 16/11/2026 vừa qua, Chính phủ vừa ban hành Nghị định 413/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 104/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành luật Công chứng. Trong đó, các quy định về giấy tờ chứng minh người để lại di sản đã chết, quan hệ thừa kế và thủ tục niêm yết khi công chứng văn bản phân chia di sản thừa kế, có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.
Theo quy định tại điều 13 Nghị định 413/2026, bổ sung điều 44a vào Nghị định 104/2025, giấy tờ khác chứng minh người để lại di sản đã chết trong hồ sơ yêu cầu công chứng văn bản phân chia di sản thừa kế, văn bản từ chối nhận di sản, bao gồm một trong các loại giấy tờ sau:
1. Trích lục khai tử;
2. Bản án hoặc quyết định của Tòa án tuyên bố một người là đã chết;
3. Giấy báo tử hoặc văn bản của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, cơ quan giám định ghi nhận sự kiện chết hoặc giấy tờ khác do cơ quan có thẩm quyền cấp ghi nhận sự kiện chết;
4. Giấy tờ hộ tịch hoặc giấy tờ khác có ghi nhận sự kiện chết được cấp qua các thời kỳ;
5. Giấy tờ, tài liệu khác do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cấp hoặc xác nhận theo quy định pháp luật chứng minh người để lại di sản đã chết.
Như vậy, trường hợp gia đình bị thất lạc Giấy chứng tử hoặc không còn bản chính, người thừa kế vẫn có thể sử dụng các tài liệu khác thuộc những nhóm nêu trên để chứng minh sự kiện chết khi làm thủ tục công chứng phân chia di sản.
Bên cạnh đó, Một trong những vướng mắc phổ biến khi phân chia di sản là việc xác định đầy đủ những người thuộc hàng thừa kế theo pháp luật. Trước đây, nhiều gia đình gặp khó khăn khi không còn Giấy khai sinh để chứng minh quan hệ cha, mẹ, con hoặc không có Giấy đăng ký kết hôn để chứng minh quan hệ vợ chồng.
Để giải quyết vấn đề này, khoản 2 Điều 44a Nghị đình này được bổ sung quy định cụ thể về các loại giấy tờ chứng minh quan hệ giữa người để lại di sản và người được hưởng di sản.
Theo đó, đối với quan hệ cha, mẹ, con và các quan hệ nhân thân khác, người yêu cầu công chứng có thể sử dụng:
1. Giấy khai sinh hoặc trích lục khai sinh;
2. Trích lục đăng ký nhận cha, mẹ, con;
3. Bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật của Tòa án xác định quan hệ cha, mẹ, con, quan hệ hôn nhân hoặc quan hệ nhân thân khác;
4. Kết luận giám định về quan hệ huyết thống;
5. Văn bản của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh về việc sinh;
6. Quyết định công nhận việc nuôi con nuôi hoặc Giấy chứng nhận nuôi con nuôi;
7. Giấy tờ hộ tịch hoặc giấy tờ khác có ghi nhận sự kiện sinh được cấp qua các thời kỳ.
Đối với quan hệ vợ chồng, ngoài Giấy chứng nhận kết hôn, người dân có thể sử dụng giấy tờ hộ tịch hoặc giấy tờ khác có ghi nhận sự kiện kết hôn được cấp qua các thời kỳ.
Đáng chú ý, quy định còn mở rộng khả năng sử dụng giấy tờ, tài liệu khác do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cấp hoặc xác nhận theo quy định pháp luật để chứng minh mối quan hệ giữa người để lại di sản và người hưởng di sản.
Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho những gia đình không còn giấy tờ hộ tịch gốc, nhưng vẫn có tài liệu hợp pháp khác thể hiện được quan hệ nhân thân. Tuy nhiên, các tài liệu này phải có giá trị chứng minh phù hợp, không phải mọi giấy tờ do cá nhân tự lập hoặc xác nhận trong gia đình đều đương nhiên được chấp nhận.
Tóm lại, những trường hợp thiếu giấy khai tử, giấy khai sinh hoặc giấy đăng ký kết hôn, người dân có thể sử dụng giấy tờ khác phù hợp với từng trường hợp theo quy định.
-TH-
MỌI THẮC MẮC KHÁCH HÀNG VUI LÒNG LIÊN HỆ TỚI
FB: LUATSUTHANHDAT
HOTLINE/ZALO: 03.2518.2518
TRỤ SỞ TẠI HÀ NỘI: PHÒNG 201, SỐ 170 TRẦN DUY HƯNG, P.YÊN HÒA, TP HÀ NỘI
CHI NHÁNH TẠI HƯNG YÊN: TẦNG 2, LÔ 86, KHU ĐÔ THỊ LẠC HỒNG PHÚC, ĐƯỜNG NGUYỄN BÌNH, PHƯỜNG MỸ HÀO, TỈNH HƯNG YÊN, VIỆT NAM